LAAT JIJ JE VERLAMMEN DOOR KRITIEK?

Hoe is het mogelijk? Je kunt honderd complimenten krijgen over iets wat je goed of mooi hebt gedaan, of over wie je bent en maar één negatieve. Maar die ene negatieve opmerking blijft hangen… In plaats dat je je blij en bemoedigd voelt, doordat je zoveel mooie woorden hebt gehoord, voel je je aangevallen, of afgewezen, of op je nummer gezet. Gevoelens van boosheid, verdriet en teleurstelling vinden hun weg naar boven. Zeker op de momenten dat je je al kwetsbaar voelde, kan kritiek voelen als een onverwachte dolksteek. 

Maar dat hoeft niet zo te zijn, kritiek kan er ook voor zorgen dat je groeit en leert. En dat is natuurlijk iets waar je als coach heel blij van wordt!

Drie tips om op een goede manier om te gaan met kritiek:

1. Luister en observeer

De meeste mensen die kritiek krijgen, zijn geneigd om zichzelf onmiddellijk te verdedigen. Wanneer je meteen in de verdediging schiet, dan kun je niet van kritiek leren. Ook is de kans groot dat je maar half hoort wat er gezegd wordt. En je kijkt niet goed naar hóe iemand iets zegt. Is de ander boos? Is de ander teleurgesteld? Is de ander welwillend, maar wil hij of zij je alleen maar iets meegeven waar je van kan leren? Welke behoeften of verlangens zitten er onder de kritiek van de ander? 

Als je het jezelf (en de ander) gunt om goed te luisteren en te observeren, kun je veel beter incasseren of relativeren wat er gezegd wordt en hoe iets bedoeld is. Is het echt alleen maar negatief? Is de kritiek gemunt op jou als persoon, of gaat het over iets wat je gedaan of gezegd hebt? Wat doet deze kritiek met jou?

2. Ga het gesprek aan

Waak ervoor dat je de gedachten van de ander invult, of dat je gaat gissen wat hij of zij er eigenlijk mee bedoelt. Ga liever het gesprek aan. Heb je de kritiek per mail of whatsapp gekregen? Bel de ander op en/of maak een afspraak, maar ‘vecht’ het niet via geschreven berichten met elkaar uit. Daar komen alleen maar misverstanden van. Wanneer je het gesprek aangaat, heb je de mogelijkheid om door te vragen, zodat je zeker weet of je de kritiek goed hebt begrepen. 

‘Wat bedoel je hier precies mee? Op welk moment heb ik dat gedaan? Wat zou ik volgens jou de volgende keer anders kunnen doen? Hoe belangrijk is dit voor je? Waarin heb ik je benadeeld?’ Zeker als het je cliënt is, die de kritiek op je heeft geuit, is het belangrijk om goed te luisteren, want ónder de kritiek zit vaak een behoefte of verlangen. 

3. Weeg de kritiek af

Is de gegeven kritiek (volgens jou) terecht of onterecht? Kritiek is regelmatig projectie van de ander, dus je hoeft niet alles klakkeloos voor waar aan te nemen. Ben je erg kwetsbaar voor kritiek? Visualiseer jezelf dan alsof je een glazen stolp om je heen hebt, met hier en daar gaten erin. Een groot deel van de ‘kritiekpijlen’ mag je laten afketsen op de glazen stolp: ze zijn eigenlijk niet voor jou bedoeld, maar projectie, veroordeling of angst van de ander. Maar een deel van de pijlen, zul je moeten oppakken en bekijken, want daar moet je wel wat mee. Dit is de kritiek waar je van kunt leren en waar je van kunt groeien. Dat is niet altijd leuk om te horen en dat kan ook echt wel even pijn doen. Voel die pijn gewoon maar even, haal dan adem, bid dat God je zijn perspectief en liefde laat zien en denk erover na hoe je het in het vervolg anders en vooral ook in liefde kunt aanpakken.

Wil jij anderen verder helpen op basis van bijbelse principes?
Wil je effectieve en inspirerende gesprekken kunnen voeren?
Meld je dan aan voor de TotalBalance online pastorale coach training.

Boekentip

Geweldloze communicatie – Marshall B. Rosenberg

Je bereidt je voor op een moeilijk gesprek met je baas. Het hoofd van de school belt je over het gedrag van je kind. Je hebt ruzie met je partner en het is een uur voor bedtijd. Je weet dat je volgende stap van grote invloed zal zijn op je relatie met deze personen. Dus wat doe je?

We komen allemaal wel eens in situaties als deze terecht. En maar al te vaak vallen we dan terug op dezelfde oude gedragspatronen: we willen gelijk krijgen, weigeren werkelijk te luisteren, gebruiken grove taal uit angst en frustratie, of erger. Maar er is een andere weg. Dit boek geeft lezers praktische training in het toepassen van principes van Geweldloze Communicatie. Niet alleen op het persoonlijke vlak, maar ook op maatschappelijk niveau. Het is een bijzonder effectieve manier om conflicten op te lossen, met woede om te gaan en naar verzoening te streven.